Jesteście zmuszeni kończyć nurkowanie dużo wcześniej niż byście chcieli, bo jest Wam zbyt zimno w mokrym skafandrze? Podczas zdejmowania skafandra po nurkowaniu zastanawiacie się, czy ta dzisiejsza przygoda nie skończy się przeziębieniem? Jeśli chcemy nurkować w zimnych wodach, to wyposażenie się w suchy skafander prędzej czy później będzie nieu...

Jesteście zmuszeni kończyć nurkowanie dużo wcześniej niż byście chcieli, bo jest Wam zbyt zimno w mokrym skafandrze? Podczas zdejmowania skafandra po nurkowaniu zastanawiacie się, czy ta dzisiejsza przygoda nie skończy się przeziębieniem? Jeśli chcemy nurkować w zimnych wodach, to wyposażenie się w suchy skafander prędzej czy później będzie nieuniknione.

Dlaczego suchy?
Skafander suchy to najcieplejszy rodzaj skafandrów nurkowych, ponieważ odizolowuje większą część ciała nurka od wody. Mokra pozostaje właściwie tylko głowa, ewentualnie dłonie, jeśli nie kupimy suchych rękawic. Właściwości cieplne skafandra zależą od rodzaju materiału, z jakiego jest wykonany i oczywiście zastosowanego ocieplacza. Można powiedzieć, że jeżeli posiadamy suchy skafander, sezon nurkowy nigdy się nie kończy.

Budowa skafandra suchego
Rodzaj skafandra zależy głównie od właściwości materiału, z którego jest wykonany, pozostałe elementy są identyczne. Skafandry dzielimy na takie, których materiał zmienia pływalność wraz ze wzrostem ciśnienia (neoprenowe, crash neopren) i takie, których materiał nie zmienia pływalności (powłokowe, nazywane również membranowymi).
Pozostałe elementy skafandra to:
- Buty połączone ze skafandrem.
- Manszety na nadgarstkach lub pierścienie do zamocowania suchych rękawic.
- Manszeta na szyi (kryza szyjna).
- Gazoszczelny zamek.
- Zawory: dodawczy i upustowy.

Z czego skafander?
Przyjmując za kryterium materiał, z którego jest wykonany skafander suchy, możemy dokonać podziału na neoprenowe i powłokowe.

Suchy neoprenowy
W skafandrze neoprenowym mokrym woda przedostaje się do wnętrza przez zamki, zakończenie rękawów, nogawek i szyi. Dlatego w skafandrze neoprenowym suchym wszystkie łączenia klejone są od wewnątrz, zamek błyskawiczny zastąpiono zamkiem gazoszczelnym, a buty są na stałe zintegrowane z całością. Na zakończeniu rękawów i kołnierza zastosowano materiały dobrze uszczelniające (lateks lub neopren z jednej strony gładki, gumowany).
Neopren posiada własną izolację dzięki licznym pęcherzykom gazu, więc sam materiał stanowi już dobrą ochronę przed zimnem. Jednak skafander suchy neoprenowy będzie zachowywał się pod wodą tak samo, jak skafander mokry, czyli wraz ze zmianą głębokości objętość zawartych w nim pęcherzyków gazu będzie się zmieniała. Ma to duży wpływ tak na pływalność nurka, jak i na ochronę przed zimnem
Aby temu zapobiec, stworzono neopren skompresowany – tzw. crash neopren. Przy jego wytwarzaniu używa się bardzo wysokich ciśnień, w wyniku czego pęcherzyki gazu są bardzo małe i podczas nurkowania nie ulegają dalszej kompresji. Taki skafander może mieć np. 3 - 4 mm grubości, co odpowiada 6 - 7 lub 12 mm tradycyjnego neoprenu. Dodatkowo jest bardzo rozciągliwy i komfortowy podczas zakładania i zdejmowania.
Innym rodzajem neoprenu jest bardzo elastyczny crushed neopren. Materiał ten dodatkowo jest wyjątkowo wytrzymały dzięki odpowiedniemu „zgnieceniu”. W związku z tym nie zmienia on pływalności i właściwości cieplnych podczas nurkowania.

Suchy powłokowy
Skafandry te wykonane są ze specjalnych materiałów wielowarstwowych (trylaminat, quadlaminat, poliester), z różnych odmian wulkanizowanej gumy oraz z materiałów mieszanych. Zbudowane są z warstwy ochronnej izolującej od wody (materiał także jest klejony od środka), która sama w sobie nie zapewnia komfortu cieplnego. Jednak nadrobić to można odpowiednio dobranym ocieplaczem.
Skafandry te są dość obszerne (w porównaniu do neoprenowych), przez co uważane przez część nurków za mniej wygodne. Jednak z drugiej strony skafandry powłokowe są dużo bardziej odporne na uszkodzenia mechaniczne niż skafandry neoprenowe.

Buty
Buty są przeważnie zintegrowane są na stałe z materiałem skafandra.
Występują jako:
- Buty bez ocieplenia z twardą podeszwą – zaletą tego rozwiązania jest łatwość suszenia, a wadą – wymóg odpowiedniego docieplenia stopy.
- Buty z neoprenowym wewnętrznym ociepleniem, z twardą podeszwą – bardzo wygodne i ciepłe.
- Buty bez podeszwy – wymagane dodatkowe buty do chodzenia.

Manszety w skafandrze
Manszety przeciwdziałają przedostawaniu się wody do wnętrza skafandra. Stosowane są manszety lateksowe lub neoprenowe. Najwygodniejszym jednak rozwiązaniem jest zastosowanie specjalnych pierścieni, umożliwiających montaż suchych rękawic z pierścieniami.
Kryza szyjna oprócz ochrony przed dostaniem się wody do środka zapobiega ucieczce gazu ze skafandra. Wykorzystywany materiał to również lateks lub neopren. Najczęściej stosowana jest kryza lateksowa, odpowiednio założona zapewnia szczelność, jest prosta w nakładaniu i zdejmowaniu. Wadą jest, że sama w sobie nie chroni szyi przed zimnem, ale producenci pomyśleli o tym mankamencie i wklejany jest dodatkowo tzw. kołnierz neoprenowy. Niestety lateks ma niską trwałość – w skafandrach intensywnie używanych kryzę wymienia się raz do roku (w skafandrach używanych okazjonalnie – raz na 5 - 10 lat). Kryza lateksowa jest także mniej odporna na uszkodzenia.
Kryza neoprenowa stosowana jest rzadziej, mimo że teoretycznie jest lepsza. Posiada większą trwałość, większe niż przy lateksowej właściwości izolacyjne. O ile kryzy lateksowe odpowiednio przycinamy do obwodu szyi, o tyle w neoprenowych nie ma takiej możliwości. Zbyt krótka lub zbyt szeroka może być nieszczelna, dlatego ważne jest dobre dopasowanie.
O manszety trzeba dbać – w tym celu należy stosować specjalny talk, który ułatwia wkładanie skafandra, ale także konserwuje manszety.  

Zamek w suchym
Stosowane zamki gazoszczelne posiadają specjalną konstrukcję i jeśli nie ulegną uszkodzeniu, zapewniają stuprocentową szczelność. Jednak są mało odporne na uszkodzenia mechaniczne wywołane złą eksploatacją czy przechowywaniem. Są różne opcje montażu zamków. Najczęściej stosowane rozwiązanie to umieszczenie go na plecach (od ramienia do ramienia).
W skafandrach szytych na miarę są również inne rozwiązania do wyboru, np. zamek umieszczony na klatce piersiowej po przekątnej lub zamek, który zaczyna się na wysokości pasa, biegnie pionowo do góry, zawija się za szyją i ponownie schodzi w dół do połowy klatki piersiowej. Stosowane są również krótkie suwaki (ok..20 cm), tzw. Fizjologiczne, umieszczone w okolicy krocza. 
Pisząc o zamkach, trzeba podkreślić, że należy o nie dbać. Zamek powinien być co kilka nurkowań smarowany odpowiednim woskiem. Należy chronić go przed zabrudzeniem (zwłaszcza przed piaskiem), a gdy to nastąpi, należy wszystkie zabrudzenia jak najszybciej usunąć.

Zawory
Zasada obsługi skafandra suchego podobna jest do jacketu – posiada on zawór dodawczy (usytuowany zazwyczaj w okolicach klatki piersiowej) oraz zawór wylotowy (zazwyczaj na lewym ramieniu). Zawór dodawczy służy do napełniania skafandra gazem do utrzymania odpowiedniej pływalności w trakcie nurkowania. W tym celu zawór połączony jest wężem średniego ciśnienia z pierwszym stopniem automatu. W niektórych skafandrach zawór jest obrotowy co pozwala na łatwiejsze podłączenie wężyka. Zawór upustowy służy do upuszczania gazu ze skafandra. Można ustawić, aby podczas wynurzania zawór automatycznie upuszczał gaz ze skafandra lub naciskać ręcznie. Należy co jakiś czas sprawdzić, czy zawory nie poluzowały się i je dokręcić. Trzeba także je płukać i czyścić.

Kaptur w suchaczu
Stosuje się następujące rozwiązania:  Kaptur połączony na stałe z skafandrem. Zaletą takiego rozwiązania są lepsze właściwości termiczne, wadą – to, że może być problem z dokładnym przygotowaniem (wywinięciem) kryzy szyjnej. Kaptur osobno. Zaletą jest, że w każdym momencie możemy kaptur zmienić na inny i nie będziemy mieć problemów z wywinięciem kryzy szyjnej. Wadą chyba jedynie to, że zapomnimy spakować kaptur na nurkowanie.

Półsuchy skafander
Pisząc o suchych skafandrach, należy wspomnieć o tzw. skafandrach półsuchych. Można rzec, że to taka namiastka suchacza. To skafander wykonany bardzo podobnie do neoprenowego skafandra suchego, nie posiada jednak zaworów (dolotowy, upustowy) ani butów, a uszczelnienie uzyskuje się dzięki neoprenowym kryzom i gazoszczelnemu zamkowi. Ten typ skafandra nie cieszy się bardzo dużą popularnością, choć dobrze dopasowany gwarantuje naprawdę minimalne przedostawanie się wody. Jednak na naprawdę zimne wody bardziej odpowiedni będzie skafander suchy. 

Jak dbać o suchacza?
Nie muszę chyba nikogo przekonywać, że regularne czyszczenie i konserwacja suchych skafandrów pomoże przedłużyć ich żywotność.
Bez należytej pielęgnacji zamek gazoszczelny w naszych suchaczu może ulec uszkodzeniu, co wiązać się będzie z kosztowną wymianą na nowy. Przy pomocy środka wyposażonego w specjalną szczoteczkę idealnie wyczyścimy zamek z brudu, piasku czy soli. Natomiast preparatem Zip Tech ub Max Wax zabezpieczymy zamek przed uszkodzeniem.
Pamiętajmy także o inspekcji zaworów – należy je również oczyścić z wszelkich zanieczyszczeń. Piasek i sól to wróg nr 1.
Nie zapominajmy również o elementach uszczelniających w skafandrze takich jak lateksowa kryza szyjna i na nadgarstkach. Aby zapobiec utlenianiu się tego typu uszczelek używajmy talku. Preparat Pro Talk świetnie nadaje się do tego celu, poza tym skafander z tak zabezpieczonymi kryzami łatwiej będzie się ubierało.
Należy również dbać o wnętrze skafandra suchego, głównie chodzi o to aby wewnątrz skafandra nie tworzyła się wilgoć.
Gdy nie nurkujemy skafander przechowujmy powieszony na wieszaku. Do wyboru mamy wieszak, na którym skafander wisi „butami do góry” lub wieszak standardowy, ale z szerokimi wkładkami na ramiona.
Wróćmy jeszcze na chwilę do zamków gazoszczelnych – zamykać czy nie zamykać, gdy skafander nie jest używany? Według przeważającej większości zamek powinien być otwarty, ponieważ wtedy nie jest ciągle ściśnięty i odpoczywa („nie pracuje”). Inni zaś uważają, że boki otwartego zamka lekko się załamują, a to może w przyszłości spowodować wyłamanie ząbków. Z własnego doświadczenia przychylam się jednak do większości, ponieważ gdy zdecydujemy się na zamykania zamka, jego eksploatacja jest częstsza, więc i żywot może być krótszy.
Gwarantuję Wam, że odczujecie dużą satysfakcję, gdy po tych zabiegach pielęgnacyjnych Wasz sprzęt odżyje, nie wspominając już, że dzięki temu z pewnością nasz sprzęt posłuży nam na kilka sezonów. 

Więcej

Zapisz sie do naszego newslettera!

Otrzymuj informacje o nowościach, promocjach i ofertach specjalnych.